Tin tức - Sự kiện / Nhận định/Ý kiến chuyên gia
Bán lẻ Việt trong “cơn bão” xăng tăng giá và hội nhập
Ngày đăng: 11/07/2014

Thời gian qua, thị trường hàng tiêu dùng và thực phẩm liên tục “dính bão” khi khách hàng quay lưng với hàng Trung Quốc, rồi lại “lao đao” vì xăng, điện liên tiếp tăng giá. Trong khi đó, tại các siêu thị, do đã ký hợp đồng với các nhà cung cấp từ trước nên giá cả có phần ổn định hơn, nhưng theo nhận định của bà Đinh Thị Mỹ Loan – Chủ tịch Hiệp hội các nhà bán lẻ Việt Nam (AVR) – sự ảnh hưởng lớn là không tránh khỏi. Vì vậy, các nhà bán lẻ Việt còn tồn tại được đến giờ phút này luôn sẵn sàng đối mặt với cạnh tranh và thậm chí cả đấu tranh để không những “sống sót” mà còn phát triển trong giai đoạn này.

 

 
 
Sống Mới đã có buổi trao đổi nhanh với bà Mỹ Loan về những vấn đề hiện tại mà các nhà bán lẻ Việt đang phải đối mặt.
 
Bà Đinh Thị Mỹ Loan – Chủ tịch Hiệp hội các nhà bán lẻ Việt Nam (AVR)
 
 
SM: Nông sản Việt thời gian vừa qua đã gặp nhiều khó khăn do “trót” phụ thuộc vào thương lái Trung Quốc, trước tình hình này, các nhà bán lẻ Việt đã có những hoạt động gì nhằm làm thay đổi đầu ra cho thị trường nông sản Việt?
 
Bà Mỹ Loan: Không phải bây giờ mà từ trước đó, AVR đã có những hoạt động kết nối giữa sản xuất và tiêu dùng, đồng thời đề ra hướng hỗ trợ nông sản có chất lượng tốt đến tận tay khách hàng. Điều này cũng gặp nhiều thuận lợi khi tâm lý người Việt đã sẵn sàng đón nhận và rất ưa chuộng các sản phẩm nội địa. Một VD cụ thể là hệ thống siêu thị Co.opmart đã chủ động đưa trái vải vào tiêu thụ tại các chi nhánh của mình trên toàn quốc. Ước tính từ đầu tháng 6, đã tiêu thụ được 200 tấn vải cho người nông dân, tổng kết tháng 6, ước tính tiêu thụ được khoảng 500 tấn.
 
SM: Việc sử dụng kênh phân phối sản phẩm thông qua siêu thị thuận lợi như vậy, sao người nông dân vẫn hay than là để nông sản của họ vào được siêu thị khó hơn lên trời?
 
Bà Mỹ Loan: Có một thực tế đang “làm khó” cả cho siêu thị là mặc dù các nhà bán lẻ rất muốn bắt tay với người nông dân tiêu thụ sản phẩm, bởi “giúp” họ cũng là có lợi cho mình, nhưng nguồn hàng của nhiều nhà sản xuất không ổn định. Lấy trường hợp một vườn ổi trồng theo tiêu chuẩn tại Gia Lâm vào năm ngoái, sau khi đưa thử nghiệm vào hệ thống siêu thị, được người tiêu dùng đón nhận thì người trồng cây không đủ nguồn cung, dẫn đến “đứt mạch” sản phẩm. Điều này khiến các siêu thị vẫn phải ưu tiên những nguồn hàng ổn định.
 
Ngoài ra, để vào được siêu thị, các nhà sản xuất phải có đủ các loại giấy chứng nhận an toàn thực phẩm theo quy định chứ không phải siêu thị muốn “làm khó” gì người nông dân cả. Thế nhưng, quy trình làm thủ tục xin chứng nhận chất lượng với rất nhiều tiêu chuẩn, giấy phép… quá vất vả khiến không ít người nông dân, chỉ quen với giống má, cây và đất thấy nản với các thủ tục hành chính. Vì thế, các Bộ, ngành liên quan cũng nên xem xét để có những giải pháp về thủ tục, khiến người nông dân không “quá sợ” việc đi xin giấy phép, giúp nông sản của họ có đầu ra ổn định tại các siêu thị.
 
SM: Chính vì những “yếu kém” không liên quan đến chất lượng trên nên hàng Thái và các sản phẩm xuất xứ nước ngoài khác vẫn “lấn át” hàng Việt trong siêu thị?
 
Bà Mỹ Loan: Thực tế, chuyện hàng Thái, thậm chí là hàng Trung Quốc hay bất cứ hàng hóa sản xuất tại nước ngoài có mặt tại Việt Nam là điều không tránh khỏi, bởi theo lộ trình WTO thì chúng ta đã mở cửa cho các sản phẩm ngoại vào Việt Nam từ năm 2009, và sắp tới sẽ còn ồ ạt hơn. Chuyện “lấn át” hàng Việt hay không lại phụ thuộc rất nhiều vào các nhà sản xuất Việt Nam, còn các nhà bán lẻ chỉ là khâu trung gian. AVR luôn cùng các thành viên trong Hiệp hội tâm niệm hỗ trợ hết mình cho hàng Việt, thế nhưng, hàng Việt kém chất lượng hoặc không có để đáp ứng, cộng với chuyện giá cả quá cao… cũng khiến các nhà bán lẻ muốn hỗ trợ, “ưu ái” cũng không dễ dàng.
 
Tuy nhiên, cùng với các hoạt động như tổ chức trao giấy chứng nhận 3K cho các doanh nghiệp, đến cuối tháng 7 này, AVR sẽ phối hợp tổ chức một cuộc “Đối thoại của các nhà sản xuất với tiểu thương chợ Đồng Xuân” diễn ra ngay tại chợ này để làm cầu nối giải đáp những thắc mắc và đáp ứng những yêu cầu của tiểu thương với vấn đề chất lượng của hàng Việt Nam. Nhằm giúp nhà sản xuất gắn kết hơn với các kênh bán lẻ và người tiêu dùng khiến hàng Việt có mặt trên quầy kệ không chỉ trong siêu thị, mà còn ở các chợ bán lẻ ngày một nhiều hơn. Dự kiến hoạt động này sẽ diễn ra đều đặn trong năm nay và sang cả năm 2015.
 
SM: Trong bối cảnh hàng Việt còn đang tìm mọi con đường để đến với người tiêu dùng, ngoài chuyện chất lượng, giá cả cũng là một vấn đề, vậy mà xăng và điện lại tăng giá, theo bà, vấn đề này có ảnh hưởng lớn đến các nhà bán lẻ không?
 
Bà Mỹ Loan: Tôi khẳng định chắc chắn là sẽ ảnh hưởng lớn. Mặc dù các nhà bán lẻ luôn cố gắng “đấu tranh” với các nhà cung cấp để có quy trình về giá cả như không cho phép tăng giá ngay trong 1 tháng mà phải có lộ trình 3 tháng tăng trong mức phần trăm cho phép, nhưng với cách giá xăng tăng liên tiếp như hiện nay thì có “đấu tranh” cũng không được. Tuy hiện tại, các nhà bán lẻ đang cố giữ giá ở mức ổn định do các hợp đồng đã ký với nhà cung cấp từ trước, nhưng chắc chắn khi xăng và điện vẫn “phi mã” quá ngưỡng chịu đựng thì chuyện ảnh hưởng theo chuỗi dây chuyền là tất yếu.
 
SM: Trong forum của HH năm ngoái, bà đã dự đoán tương lai của thương mại điện tử sẽ bùng nổ, thế nhưng tại Mỹ, việc mua bán qua mạng đã khiến các trung tâm mua sắm bị bỏ hoang, vậy Việt Nam sẽ có lộ trình ra sao với chuyện phát triển thương mại điện tử nhưng không làm ảnh hưởng đến hệ thống bán lẻ như siêu thị hay trung tâm thương mại?
 
Bà Mỹ Loan: Đây là một quá trình tất yếu không chỉ ở Mỹ mà còn ở rất nhiều nước khác. Tuy nhiên, dù đã ký kết ra nhập WTO hay TPP… nhưng rất may là thị trường Việt vẫn đang còn không gian phát triển nên hiện các nhà bán lẻ, dù đang phải  gồng mình chịu lỗ, vẫn đều đặn khai trương các chi nhánh ở khắp nơi trên cả nước như hệ thống Trần Anh, Fivi Mart, Ocean Mart, Co.opmart…
 
Hướng đi của các siêu thị đã rõ còn đối với các trung tâm thương mại thì thực trạng có hơi buồn, bởi với xu hướng phát triển hiện nay, một trung tâm thương mại không chỉ đáp ứng nhu cầu mua sắm mà còn phải phục vụ cả nhu cầu giải trí, ẩm thực, vui chơi thì may ra mới thu hút được người dân quan tâm. Đã có nhiều trung tâm thương mại nắm bắt được điều này và đã thu được một số thành công nhất định, tuy nhiên, do kinh tế khó khăn nên cũng ảnh hưởng không nhỏ đến nhu cầu mua sắm của người dân.
 
Ngoài ra, hiện AVR cũng đang hướng các thành viên của mình thay đổi quan niệm cho rằng bán lẻ không chỉ là sản phẩm hàng hóa mà dịch vụ cũng là một phần của việc bán lẻ. Vì thế, chúng tôi cũng đã có những dự định cho sự ra đời của Hiệp hội “Dịch vụ nhà hàng Việt Nam” nhằm cổ vũ cho các chuỗi nhà hàng ẩm thực truyền thống trước các thương hiệu đồ ăn ngoại nhập đang ồ ạt tràn vào Việt Nam.
 
Xin cảm ơn bà về cuộc trao đổi!
 
Thuận Thục(songmoi.vn)
Nhà tài trợ - thành viên

Dong ho - Đồng hồ - Đồng hồ nữ - Dong ho nu