Tin tức - Sự kiện / Nhận định/Ý kiến chuyên gia
Cửa hàng tiện lợi ở Việt Nam: “Bom xịt” một thời đang hồi sinh mạnh mẽ
Ngày đăng: 03/06/2015

Trong khi các cửa hàng tiện lợi chưa gây được dấu ấn đáng kể ở Hà Nội thì tại TP.HCM, những siêu thị nhỏ đã có mặt ở khắp nơi. Sự hiện diện này sẽ nhanh chóng có những chuyển biến đáng kể trong thời gian tới. Theo công ty nghiên cứu thị trường Nielson cho biết tại buổi tọa đàm “Chuỗi cửa hàng tiện lợi và siêu thị mini tại Việt Nam: Sự bùng nổ và thách thức” do Hiệp hội các nhà bán lẻ Việt nam tổ chức diễn ra ngày 29/5 tại Hà Nội, tốc độ mở rộng về số lượng cửa hàng là chậm nhưng được dự đoán sẽ là xu hướng tất yếu ở Việt Nam.

 
Ảnh minh họa
 
G7 Mart - “Bom xịt” của bán lẻ Việt
 
Thực chất, cửa hàng tiện lợi không phải là nhân tố mới xuất hiện của thị trường bán lẻ Việt Nam. Theo bà Đinh Thị Mỹ Loan, Chủ tịch Hiệp hội các nhà bán lẻ Việt Nam, khoảng 10 năm trước, mô hình cửa hàng tiện lợi và siêu thị mini đã xuất hiện với những “tên tuổi” đầu tiên là hệ thống cửa hàng G7 Mart. Ra đời trong bối cảnh ngành bán lẻ Việt Nam được xếp vào nhóm các nước phát triển nhanh nhất thế giới, nhiều người kỳ vọng G7 Mart có thể nhanh chóng sánh vai cùng 7-Eleven, FamilyMart… Nhưng trái với sự tự tin của ông Đặng Lê Nguyên Vũ - Chủ tịch HĐQT công ty cổ phần thương mại và dịch vụ G7, chuỗi cửa hàng đã nhanh chóng bị vùi dập trong cuộc cạnh tranh khốc liệt chỉ sau vài tháng.
 
Theo chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh, một trong những nguyên nhân dẫn đến sự sụp đổ của hệ thống G7 Mart là tham vọng quá lớn, song năng lực tài chính và năng lực quản lý lại không đủ. “Nguyên nhân chính khiến hệ thống G7 Mart sụp đổ là do doanh nghiệp này không thể kết nối được với các nhà sản xuất”, ông nói. Điều này khiến cho 80% sản phẩm của G7 có mức giá cao hơn những nhà phân phối khác, những mặt hàng được ưa chuộng lại chỉ được cung cấp một cách nhỏ giọt.
 
 
 
 
Một nguyên nhân khác khiến mô hình này chưa thành công vào thời kỳ đầu, theo bà Đinh Thị Mỹ Loan, là do người dân “hoàn toàn không được chuẩn bị tâm lý trả tiền cho sự tiện lợi”. Do đó, khi thấy giá bán trong cửa hàng tiện lợi cao hơn những nơi khác, họ đã quyết định không quay trở lại.
 
Hồi sinh
 
Tuy nhiên, vào thời điểm hiện tại, cửa hàng tiện lợi và siêu thị mini đã trở lại như một trào lưu, đặc biệt là với sự đầu tư của các thương hiệu nước ngoài với chiến lược bài bản như FamilyMart, Circle K, MiniStop, Shop&Go, B’s Mart - trước hết đánh vào thị trường TP.HCM, nơi người dân bắt nhịp nhanh chóng với xu hướng của thế giới và cũng “chịu chi” hơn. Theo bà Loan, các đại siêu thị đang cho thấy hoạt động ngày càng kém hiệu quả, trong khi sự tiện lợi và năng động của các cửa hàng nhỏ đang ngày càng được người tiêu dùng đánh giá cao, họ sẵn sàng trả nhiều hơn “mua” sự tiện lợi đó. Cùng với xu hướng tiêu dùng mới, đây là tiền đề quan trọng để phát triển hệ thống cửa hàng tiện lợi, tránh khỏi thất bại từ cuộc tấn công hấp tấp 10 năm trước.
 
Báo cáo nghiên cứu trong vòng 3 năm (2012-2014) của Nielsen cho thấy, thị trường bán lẻ Việt Nam đã chứng kiến sự phát triển mạnh mẽ của các siêu thị nhỏ, từ 863 (2012) lên 1.452 (2014) cửa hàng ở khu vực thành thị, bên cạnh đó là bước tiến chậm nhưng chắc của cửa hàng tiện lợi, từ 147 lên 348 trong cùng khoảng thời gian tương ứng. Trong đó, sự phát triển của cửa hàng tiện lợi chủ yếu diễn ra ở TP.HCM, còn Hà Nội mới chỉ có vài cửa hàng tiện lợi và tập trung phát triển ở phân khúc siêu thị nhỏ. Tuy nhiên, mới đây, Circle K đã khai trương cửa hàng đầu tiên ở Hà Nội, báo hiệu sự đổ bộ ra Bắc của nhiều thương hiệu tiện lợi đã rất quen thuộc ở TP.HCM trong thời gian tới, đặc biệt khi hiện nay, 69.000 người tiêu dùng Việt mới có một cửa hàng tiện lợi trong khi tại Trung Quốc tỷ lệ này là 21.000 người/cửa hàng, Hàn Quốc 1.835 người/cửa hàng. Như vậy, số cửa hàng tiện lợi tại Việt Nam tăng gấp 3 lần mới có thể đáp ứng nhu cầu mua sắm của người dân.
 
 
 
Cửa hàng tiện lợi hiện nay vẫn đang tập trung chủ yếu ở TP.HCM. Nhưng dự báo trong thời gian tới, thị trường Hà Nội cũng sẽ đón nhận làn sóng tiện lợi đổ bộ ra Bắc một cách mạnh mẽ hơn.
 
 
Cũng như thị trường bán lẻ nói chung, cửa hàng tiện lợi, siêu thị mini tại Việt Nam đang phần lớn nằm trong tay của các doanh nghiệp nước ngoài, với lợi thế về vốn, logistic, công nghệ quản lý và chiến lược nắm bắt thị trường đã được hoạch định từ lâu. Ông Kigure Takehiko - Giám đốc điều hành cuả FamilyMart - nhận định: “Cho đến nay, Việt Nam chỉ có 400 cửa hàng. Trong khi đó, với dân số 60 triệu, Thái Lan có 10.000 (cửa hàng tiện lợi), Nhật Bản đã lên đến 50.000 cửa hàng cho 130 triệu người. Do đó, dự báo của tôi là quy mô thị trường Việt sẽ lớn hơn so với người Thái và trong 10 năm nữa, số lượng cửa hàng có thể đạt tới 15.000 trên toàn quốc.” Bà Nguyễn Thị Hoa - Nhà đầu tư của Citimart - tiết lộ rằng chiến lược của Citimart sẽ không chỉ tập trung vào siêu thị mà còn cả định dạng cửa hàng nhỏ, siêu thị mini.
 
Tuy nhiên, bà Đinh Thị Mỹ Loan khẳng định: nhiều doanh nghiệp Việt cũng đã hòa vào xu hướng này. “Thành viên của Hiệp hội bán lẻ trong những năm vừa qua cũng âm thầm bền bỉ mở ra các cửa hàng tiện lợi, siêu thị mini mà chúng ta có thể thấy như Sai Gon co.op với Co.op Food, Co.op mart. Tại Hà Nội có nhiều siêu thị mini nhỏ có tính chất như cửa hàng tiện lợi nằm trong hệ thống của tổng công ty Haprofood… Chúng tôi nghĩ trong 5-10 năm tới hình thức này sẽ mang đến nhiều tiện lợi cho người tiêu dùng và khách hàng cũng sẽ sẵn sàng chi trả cho việc đó”, bà trả lời trong cuộc phỏng vấn bên lề buổi hội đàm.
 
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cũng chia sẻ với Nielsen về chiến lược phát triển trong tương lai. Chẳng hạn ông Lê Khắc Hiệp - Phó Chủ tịch Vingroup - cho biết tập đoàn có kế hoạch phát triển 100 siêu thị, 1000 cửa hàng tiện lợi đến năm 2017. Bà Nguyễn Thị Tuyết Hoa - Phó Giám đốc Sai Gon Co.op - cho biết mục tiêu của mình cũng là mở 150 cửa hàng từ năm 2011 đến năm 2015. .
 
Tuy nhiên, với các doanh nghiệp trong nước, điều quan trọng không phải là e ngại hay kêu gọi nhà quản lý có chính sách bảo hộ trong nước, hạn chế sự gia nhập của nước ngoài, bởi sự giảm giá chỉ có thể hình thành nếu quy mô số lượng cửa hàng đủ lớn để giảm chi phí (theo tính toán một thương hiệu có ít nhất 150 cửa hàng trong một khu vực thị trường mới có ý nghĩa). Điều cần làm nhất là xác định quyết tâm “ra biển lớn” và chiến lược “đóng tàu” phù hợp với hai bước đi cơ bản nhất: làm tốt công tác truyền thông, marketing và giải quyết bài toán chi phí, phân phối để giảm chênh lệch giá giữa cửa hàng tiện lợi và siêu thị, chợ truyền thống, như lời chia sẻ của bà Đinh Thị Mỹ Loan. Trong khi đó, dẫn chứng từ thị trường miền Nam, TS Phạm Hữu Thìn - Vụ Thị trường trong nước (Bộ Công thương) - cho biết: “Trong TP.HCM, các cửa hàng tạp hóa cũng phải chuyển mình để cạnh tranh với các cửa hàng tiện lợi như họ đầu tư lại, lắp điều hòa...” Thị trường đang chuyển mình để phù hợp với nhu cầu mới của khách hàng, vì vậy, chẳng riêng gì cửa hàng tiện lợi mà các siêu thị, chợ truyền thống, kể cả thương mại điện tử cũng phải có những thay đổi đáng kể trong thời gian tới nếu muốn thu hút khách hàng hơn nữa.
 
 
  Lục Kiếm (songmoi.vn)
 
Nhà tài trợ - thành viên

Dong ho - Đồng hồ - Đồng hồ nữ - Dong ho nu